Vì sao cốm là thức quà mùa thu Hà Nội?

Từ hạt nếp non đến mẻ cốm

Cốm bắt đầu từ bông nếp còn non, khi hạt vừa ngậm sữa. Thời điểm gặt quan trọng vì hạt phải đủ mẩy để giã, mà vẫn còn độ mềm và hương nếp non. Thóc được rang, giã rồi sàng bỏ trấu. Người làm cốm phải để ý tay lửa và nhịp chày để hạt chín tới, dẹt và còn dẻo.

Nhìn một nhúm cốm trên tay, ta chỉ thấy những hạt nhỏ, mỏng. Trước đó là công của người trồng nếp, người chọn lúa và người đứng bên chảo rang. Hương vị của mẻ cốm bắt đầu từ ngay ngoài ruộng.

Chuyện xưa kể về một mùa nước ngập

Có một chuyện dân gian kể rằng, vào năm nước ngập đồng, người dân cắt lúa non đem về rang để dành ăn. Hạt nếp sau khi rang và bỏ trấu lại dẻo, thơm. Chuyện được lưu truyền như một cách lý giải sự ra đời của cốm. Chi tiết còn đọng lại là cách người xưa xoay xở với một mùa lúa dở dang.

Từ gánh hàng rong đến món quà Hà Thành

Nhắc đến cốm Hà Nội, nhiều người nhớ tới làng Vòng. Từ làng, cốm theo gánh hàng rong vào phố và được gói từng phần nhỏ trong lá. Mùi nếp non gặp hương lá sen, vừa mở gói đã thấy thơm. Hình ảnh ấy gắn với mùa thu Hà Nội, khi người ta có thể mua một gói để ăn dọc đường hoặc mang về chia cho cả nhà.

Cốm cũng là món quà dễ mang đi thăm hỏi. Một gói nhỏ có thể đặt bên ấm trà, mời cùng chuối tiêu chín hoặc đem biếu người thân. Cái duyên của món quà nằm ở cách thưởng thức từng nhúm nhỏ và cả sự để tâm của người mang quà đến.